Foto: archief Frits. 2HBSb in 1954. De kuitklas.

Vae kunne d’n tiêd neet trökdrejje en det zoeëj ouch neet good zeen, want dan zoeëj ich bevuurbieëldj oppernoets ’n wats um mien oeëre kriêge van Touwtje (beejnaam van Dhr. Leger, teikenlieëraar aant kleezje). Allewiel zoeëj ich trökhawwe en woore ve dus allebej fout. Touwtje waas ’n kort dik menneke, waat bekans aldaag permântig met ziên akte-téske vanaaf de stasie nao ’t kleezje kwoom gedribbeldj want hae hoezje êrreges int zuide. Mer hae kos gein orde haoje in ziên teikenlokaal int aod HBS-gebouw. Kuit-inne-klas dus eeders kieër as ve teikenles haaje. Gewuuënlik woeërt d’r oonger ’t geteiken met pröpkes pepeer geschoeëte. Van dik teikenpepeer drejdje ge ’n buiske en met ’n naat geknauweldj knudelke pepeer koszje dan op ’t bord of tieëge moore en plefong scheete. Dan huuërdje ge “pets” en blieëf det pröpke hânge woeëtj terecht gekaome waas. Det dieëj ich dus ouch ‘ne kieër, mer vuurdet ich pets huuërdje tieëge ’t bord, veuldje ich al ‘n pets um mien oeëre. Haaj det Touwtje achter mich gestânge toen ich vôl oeëvergaaf mien minusie aant vuurknouwele waas. ’t Kwoom aan as de trökstoeët van ’n anti-tênkkenon. Mer det moszje inkalkelieëre en d’r woor gein verwieër muuëgelik. Want ajje uch gingtj beklage, krieëgdje ze ouch nog ’s van d’n dirk (Moors) en/of toês oetgemaete. Döbbel priês dus. Ofter allewiel nog van di-j kuit-lesse oppe schoeële bestaon? Ich hoeëp vör de oongerwiêskracht van neet, want achteraaf gezeen haaje di-j met zoeë-n klas rotjong, gei laeve oppe schoeël. D’r woor d’r nog zoeë eine op kleezje dae Frânse les goof. Dae neûmdje vae Tumtum umdette Tummers hoot. Um dae te peste gînge ve oongerein Frâns kalle: “Je ne lummelummelum tum tum pas”. Vör di-jgieëne di-j gein frâns kinne: “Je” beteikentj “ich” en “ne….pas” beteikentj “neet”. En waat d’r tössenin stieët keûmtj in geineneine diksjenaer vuur.

Tumtum woor ‘ne lange magere mins en hieët zich ‘ne kieër van onmacht vuur de klas zoeë op staon te riête met traone inne ouge, det “De Nek” (prefesser Jochems) dae in de klas daonaeve Pruusies stong te gaeve , de orde most kaome herstelle. Zjenânt vör ’t ménke. Ich heb nog ’n foto van ‘m woeë-op oeës klas met hem op ’t sportvêldj stieët. Dae haaj noeëts lieëraar motte waere.

En gluif mer neet detter allein opt kleezje gekuitj woeërt. Oppe MULO aanne Emmasingel koste ze d’r ouch wat van. Beruchtj woore de kuiteri-jje in de klas van Koetje (beejnaam van meister Linnartz). Det ménke hebbe ze ‘ne kieër beej z’n revaers gepaktj en aan ziêne jassekraag inne gângk aanne kapstok gehânge. Schoeëlbaas van Rens mos d’r aan te pas kaome um ‘m oet di-j ongemaekelikke posisie te bevri-jje. Waat ‘n allegasie! Mén di-j awiel tieëge de tachtjig loupe en d’r beej woore, zitte zich nog te verknuuëkele asse ’t zich vuur de geist hale.

Mer aevezieër zundj ajje as krek oeëvevörs gewiedj preesterke, uch ‘n gezeingeldj preesterlaeve vuursteltj, en dan vör de lieëwe waertj gegoesj as survei-jânt in de eksterne-studiezaal. Woeë ze uch koe-jenieëre en tempeëste tot de schrik uch inne ouge stieët. Jong kunne vrieëd zeen. Bloodjoonk preesterke Beckers oeëverkwoom dit. Ich weit neet woeëte later geblieëve-n es, mer hae haaj baeter vuurbaejer in ’n nonnekloeëster kunne waere. En allein ‘soondes, dan zeen di-j op z’n braafst.

© Frits Weerts / Bullseye Publishing

Boek Stamtäöfelke kopen
’t Book es te koup beej de bookhândel (Bruna, Primera), de oetgaever Bullseye Publishing en beej Frits zelf (bestelle via e-mail) vör de priês van 24 eurokes.